ਧਿਆਨ ਦੀ ਚरणਬੱਧ ਵਿਧੀ ਹੇਠ ਲਿਖੀ ਹੈ:
- ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਆਸਣ ਵਿੱਚ ਬੈਠੋ।
- ਤੁਸੀਂ ਫ਼ਲੋਰ ਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖ ਕੇ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਕੁਰਸੀ / ਸੋਫ਼ੇ ਤੇ ਬੈਠੋ, ਜੇ ਬੈਠ ਨਾ ਸਕੋ ਤਾਂ ਲੇਟ ਜਾਓ ਆਦਿ, ਧਿਆਨ ਲਈ।
- ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਦੋ ਮਿੰਟ ਵੇਖੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਚਿਹਰਾ ਯਾਦ ਨਾ ਕਰ ਲਓ। ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਤਸਵੀਰ ਵਰਤੋ। ਤਸਵੀਰ ਦੀ ਕੁਆਲਿਟੀ(ਕਾਲਾ-ਸਫ਼ੇਦਾ, ਪ੍ਰਿੰਟਡ, ਸੌਫ਼ਟ ਕਾਪੀ ਆਦਿ) ਧਿਆਨ ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ।
- ਫਿਰ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰੋ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਨੂੰ ਚੁੱਪਚਾਪ ਕਹੋ, „ਮੈਨੂੰ 15 ਮਿੰਟ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੋ।”
- ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਰੱਖ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਚਕਰ ਤੇ ਸੋਚੋ – ਮੱਥੇ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ (ਭੁਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜਗ੍ਹਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉੱਤੇ)। ਇਹ ਥਾਂ ਤੀਜੀ ਅੱਖ ਵੀ ਕਹਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਸ਼ਾਵਿੱਚ, ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ ਅਤੇ ਮੱਥੇ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਤੇ ਫ਼ੋਕਸ ਕਰੋ।
- ਚਿਹਰੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਗੁਰੂ ਸੀਯਗ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਚੁੱਪਚਾਪ (ਜਪ) 15 ਮਿੰਟ ਦੁਹਰਾਓ।
- ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਆਪ ਜੋਗਿਕ ਆਸਣ ਜਾਂ ਹਲਚਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਝੁਲਣਾ, ਸਿਰ ਹਲਾਉਣਾ, ਸਿਰ ਦਾ ਤੇਜ਼ ਖੱਬੇ-ਜ਼ਾਂ ਵੱਲ ਜਾਂ ਉਲਟ, ਪੇਟ ਫੁੱਲਣਾਜਾਂ ਖਾਲੀ ਹੋਣਾ, ਤਾੜੀਆਂ ਮਾਰਨਾ, ਗਰਜਣਾ, ਰੋਣਾ ਜਾਂ ਹੱਸਣਾ ਬਹੁਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਰੋ ਨਾ ਜਾਂ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ। ਇਹ ਬੇਚੇਤਨ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਇੱਕ ਆਤਮਿਕਤਾਕਤ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਫ਼ਾਈ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਲੋੜੀਆਂ ਹਨ।
- ਤੁਸੀਂ ਕੰਬਣ ਵੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਚਮਕਦਾਰ ਰੌਸ਼ਨੀਆਂ, ਰੰਗ ਵੇਖੋ ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ-ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਜ਼ਨ ਜਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ। ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਹਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪੰਥ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ।
- ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਜੋਗਿਕ ਆਸਣ ਜਾਂ ਵਿਜ਼ਨ ਨਾ ਵੇਖੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮਾਨੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਤਰੱਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ। ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਜਾਗੀ ਆਤਮਿਕ ਤਾਕਤ ਨੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾਹੋਵੇ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦੇ।
- ਤੁਸੀਂ ਨੋਟਿਸ ਕਰੋਗੇ ਕਿ ਧਿਆਨ ਬਿਲਕੁਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮਾਂ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਓ।
ਧਿਆਨ ਵੇਲੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੁਕਤੇ
- ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਅਤੇ ਢਿੱਲੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜਾਗੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਵੱਲੋਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਗ ਆਸਣ, ਕਿਰਿਆ, ਬੰਧ, ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨੂੰਬਿਨਾਂ ਰੁਕਾਵਟ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਧਿਆਨ ਵੇਲੇ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਰੱਖੋ।
- ਧਿਆਨ ਦਿਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਜੋ ਵੀ ਜਗ੍ਹਾ ਠੀਕ ਲੱਗੇ, ਉੱਥੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰੋ।
- ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਜਾਂ ਖਾਣ ਤੋਂ 2 ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਧਿਆਨ ਕਰੋ। ਖਾਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਆ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਡੁੰਨੀ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੇਜ਼ ਬੇਚੇਤਨ ਯੋਗਿਕ ਕਿਰਿਆ ਖਾਣਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਲਟੀ ਵਰਗਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਜੇ ਤੁਸੀਂ 15 ਮਿੰਟਾਂ ਲਈ ਗੁਰੂਦੇਵ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਚਕਰ ਤੇ ਨਾ ਕਲਪਨਾ ਕਰ ਸਕੋ, ਤਾਂ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ। ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਜੇ ਫਿਰ ਚਿਹਰਾ ਮੱਧਮ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂਆਗਿਆ ਚਕਰ ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਮੰਤਰ ਜਪੋ।
- ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਆਉਣਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਹੈ। ਜਿੰਨਾ ਵੱਧ ਤੁਸੀਂ ਦਿਨ ਭਰ ਮੰਤਰ ਜਪੋਗੇ, ਉੱਤਨਾ ਮਨ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਭਿਆਸ ਤੇ ਫ਼ੋਕਸ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਧਿਆਨ ਵੇਲੇਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਚਾਰ ਆਉਣ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾ ਤੋੜੋ। ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ, ਮਨ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਵਧੇਗਾ।
- ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕੰਬਣ, ਮੇਰੂਧੰਨੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਊਤ ਦਾ ਵਹਾਅ, ਘੁੰਮਣਾ, ਅੱਗੇ-ਪਿੱਛੇ ਝੁਕਣਾ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਲੁੜਕਣਾ, ਸਿਰ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਹਲਚਲ, ਤਾੜੀਆਂ, ਚੀਕਣਾ, ਰੋਣਾ, ਹੱਸਣਾ, ਗਾਉਣਾ ਆਦਿ। ਚਮਕਦਾਰ ਰੌਸ਼ਨੀਆਂ ਵੇਖਣਾ, ਖੁਸ਼ਬੂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਘੰਟੀਆਂ ਦੀ ਟਿੰਟੀਨਾਹਟ ਜਾਂ ਢੋਲ ਦੀ ਥਾਪ, ਬੱਸੀ ਆਦਿ ਸੁਣਨਾ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮੇ ਜਿਵੇਂ ਹੜ੍ਹ ਜਾਂ ਭੂਕੰਪ ਵੇਖੋ। ਉਤਸ਼ਾਹ, ਖੁਸ਼ੀ ਜਾਂ ਡਰ ਕਾਰਨ ਧਿਆਨ ਨਾ ਤੋੜੋ। ਆਤਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਇਹ ਅਨੁਭਵ ਸਰੀਰ-ਮਨ ਸਫ਼ਾਕਰਨ, ਰੋਗਾਂ/ਲੱਤਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਤਰੱਕੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
- ਜੇ ਉੱਪਰ ਵਾਲੀਆਂ ਜੋਗਿਕ ਹਲਚਲਾਂ ਜਾਂ ਅਹਿਸਾਸ ਨਾ ਹੋਣ, ਧਿਆਨ ਨਾ ਤੋੜੋ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਗੈਰਹੋਜ਼ੀਰੀ ਤਰੱਕੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਨਿਯਮਤਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਜਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਵਾਰ ਧਿਆਨ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਕੁੰਜੀ ਹੈ।
- ਮੰਤਰ ਜਪ ਬਿਨਾਂ ਧਿਆਨ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਜਪ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
- ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਰਾਤ-ਦਿਨ ਜਪੋ। ਇਹਨਾਂ ਰੁਟੀਨ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਪੋ ਜਿਵੇਂ ਦੰਦ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਖੰਢਨਾ, ਨਹਾਉਣਾ, ਨਾਸ਼ਤਾ/ਦੁਪਹਿਰ/ਸਨੈਕ/ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ, ਆਫ਼ਿਸ ਜਾਣ ਬੱਸ/ਟ੍ਰੇਨ/ਕਾਰਵਿੱਚ, ਆਫ਼ਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਜਾਂ ਫ਼ੀਲਡ ਤੇ, ਘਰ ਤੇ ਟੀਵੀ ਵੇਖਣ ਵੇਲੇ ਵੀ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ, ਜਿੰਨਾ ਜਪ ਸਕੋ ਉੱਤਨਾ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਜਪੋ।
- ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਜਪ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਗੱਲ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ।
- ਮੰਤਰ ਜਪ ਚੁੱਪਚਾਪ (ਮਾਨਸਿਕ) ਜੀਭ-ਵਧਨੀ ਨਾ ਹਿਲਾ ਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਆਫ਼ਿਸ, ਬਾਹਰ ਜਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬੁਝਲਾਵੇਗਾ।
ਜੇ ਤੁਸੀਂ 4-5 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰੰਤਰ ਜਪੋਗੇ, ਜਪ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੋਣ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਹ ਅਵਸਥਾ ਅਜਪਾ ਜਪ ਕਹਾਉਂਦੇ ਹਨ – ਅਭਿਆਸੀ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਬਿਨਾਂ ਜਪ। ਇਸਪੜਾਅ ਤੇ ਮੰਤਰ ਜਪਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ; ਗੁਰੂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਕਰਤਾ ਹੈ। ਵਧੇਰੇ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਲਈ ਈਮੇਲ gssyworld@gmail.com ਜਾਂ ਵਟਸਐਪ (+91)9468623528 ਜਾਂਕਾਲ (+91)8369754399
